Seri vdekjesh dhe zhdukjesh të shkencëtarëve në SHBA, FBI kërkon lidhje të mundshme

Një fizikant bërthamor dhe profesor në MIT u qëllua për vdekje jashtë rezidencës së tij në Massachusetts. Një gjeneral në pension i Forcave Ajrore është zhdukur nga shtëpia e tij në New Mexico, ndërsa një inxhinier hapësinor u zhduk gjatë një shëtitjeje në Los Angeles.

Këta janë midis të paktën 10 individëve të lidhur me kërkime të ndjeshme bërthamore dhe hapësinore amerikane që kanë vdekur ose janë zhdukur vitet e fundit, duke shkaktuar shqetësime nëse rastet janë të lidhura dhe duke nxitur spekulime në internet, shkruan CNN.

FBI thotë se “po drejton përpjekjet për të kërkuar lidhje me shkencëtarët e zhdukur dhe të vdekur”, duke shtuar se po punon me Departamentin e Energjisë, Departamentin e Mbrojtjes, autoritetet shtetërore dhe partnerët lokalë të zbatimit të ligjit për të gjetur përgjigje.

Ndërkohë, Komiteti Mbikëqyrës i Dhomës së Përfaqësuesve, i udhëhequr nga republikanët, njoftoi se do të hetojë raportet për vdekjet dhe zhdukjet e këtyre individëve, të cilët sipas tij kishin qasje në informacione të ndjeshme shkencore. Raportet “ngrenë pyetje rreth një lidhjeje të mundshme të ligë”, tha komiteti, duke kërkuar informacion nga FBI, Departamenti i Mbrojtjes, Departamenti i Energjisë dhe NASA.

Departamenti i Mbrojtjes u shpreh se do t’i përgjigjet drejtpërdrejt komitetit, ndërsa Departamenti i Energjisë ia referoi pyetjet Shtëpisë së Bardhë. Në një reagim në X, NASA tha se po “koordinohet dhe bashkëpunon me agjencitë përkatëse”, duke theksuar se deri tani nuk ka asnjë tregues për kërcënim ndaj sigurisë kombëtare.

Rastet ndryshojnë ndjeshëm në rrethana: disa përfshijnë vrasje të pazgjidhura, ndërsa të tjera janë zhdukje pa shenja të një akti të paligjshëm. Në disa raste, familjarët kanë përmendur gjendje mjekësore para-ekzistuese ose probleme personale si shpjegime, ndërsa autoritetet nuk kanë përcaktuar ndonjë lidhje mes tyre.

Shtëpia e Bardhë ka bërë të ditur se po punon me agjencitë federale për të hetuar çdo lidhje të mundshme midis vdekjeve dhe zhdukjeve, me Presidentin Donald Trump që e cilësoi çështjen “mjaft serioze”.

“Është shumë e pamundur që kjo të jetë një rastësi”, u shpreh për Fox News kryetari i Komitetit të Mbikëqyrjes, James Comer, duke shtuar se Kongresi është shumë i shqetësuar dhe se hetimi është një nga prioritetet kryesore për shkak të rrezikut të mundshëm për sigurinë kombëtare.

Nga ana tjetër, përfaqësuesi demokrat James Walkinshaw, i cili shërben gjithashtu në këtë komitet, tha se hetimi është i justifikuar, por nuk është i bindur për ekzistencën e një motivi të koordinuar. Ai theksoi se Shtetet e Bashkuara kanë mijëra shkencëtarë dhe ekspertë bërthamorë dhe se nuk është një program që mund të ndikohet ndjeshëm duke synuar një numër të kufizuar individësh.

Sipas ligjvënësve, seria e këtyre rasteve filloi në vitin 2023 me vdekjen e Michael David Hicks, një shkencëtar që punoi për gati 25 vjet në Laboratorin e Propulsionit me Avionë Reaktivë të NASA-s. Hicks, 59 vjeç, vdiq më 30 korrik 2023, ndërsa shkaku i vdekjes nuk u bë publik. Vajza e tij ka kundërshtuar spekulimet, duke thënë se ai kishte probleme të njohura mjekësore dhe se nuk ka asnjë logjikë që ta lidhë atë me një hetim të tillë.

Në vitet që pasuan, disa të tjerë të lidhur me këtë laborator kanë vdekur ose janë zhdukur: Frank Maiwald, specialist në kërkimin hapësinor, vdiq në Los Angeles në vitin 2024 në moshën 61 vjeç, ndërsa Monica Reza, një inxhiniere hapësinore 60-vjeçare, u zhduk gjatë një ecjeje në një zonë pyjore në Los Angeles në qershor 2025.

Gjithashtu rezulton i zhdukur William McCasland, një gjeneral major në pension i Forcave Ajrore, i cili nuk është parë që prej 27 shkurtit, kur u largua nga shtëpia e tij në Albuquerque, New Mexico, duke lënë pas telefonin dhe sendet personale. Ai kishte qenë i përfshirë në kërkime të avancuara hapësinore të Pentagonit dhe kishte drejtuar Laboratorin e Kërkimeve të Forcave Ajrore.

Gruaja e tij ka kundërshtuar spekulimet se zhdukja lidhet me punën e tij, duke theksuar se ai nuk kishte njohuri të veçanta për teoritë që lidhen me UFO-t apo incidente të supozuara si ai i Roswellit.

Dy raste të tjera përfshijnë Melissa Casias dhe Anthony Chavez, të cilët punonin në Laboratorin Kombëtar të Los Alamos. Casias u pa për herë të fundit në qershor 2025, ndërsa Chavez u zhduk në maj të po atij viti. Autoritetet kanë deklaruar se nuk ka prova për ndonjë veprimtari kriminale në këto raste.

Ndërkohë, disa vdekje të tjera kanë nxitur më shumë dyshime. Profesori i MIT, Nuno Loureiro, u qëllua për vdekje në vitin 2025 nga një person i armatosur, ndërsa astrofizikani Carl Grillmair u vra në shtëpinë e tij në Kaliforni. Autoritetet arrestuan një të dyshuar në këtë rast, por nuk besojnë se kishte lidhje personale me viktimën.

Po ashtu, vdekja e ish-oficerit të inteligjencës Matthew Sullivan, i cili vdiq në vitin 2024 përpara se të dëshmonte në një çështje federale, është cilësuar e dyshimtë nga disa ligjvënës, megjithëse raportohet si vetëvrasje.

Raste të tjera, si vdekja e Amy Eskridge në vitin 2022, kanë tërhequr gjithashtu vëmendje, megjithëse familjarët kanë theksuar se ajo vuante nga probleme shëndetësore dhe kanë kërkuar që të mos spekulohet.

Presidenti Trump është shprehur se shpreson që të gjitha këto raste të jenë rastësi, por hetimet janë në vijim. Shtëpia e Bardhë ka bërë të ditur se po punon me të gjitha agjencitë përkatëse për të analizuar rastet dhe për të identifikuar çdo ngjashmëri të mundshme.

Drejtori i FBI-së, Kash Patel, ka deklaruar se do të hetohet çdo pistë, përfshirë mundësinë e lidhjeve me informacion të klasifikuar ose aktorë të huaj, duke theksuar se nëse zbulohet ndonjë aktivitet i paligjshëm apo konspiracion, do të ndërmerren veprimet e duhura ligjore./CNN shqiperoi euronews